Kharkhorin, Mongolië / 25 mei 2015
Groeten uit Rusland
Het tweede deel van onze grote reis is begonnen! Op de planning staat de Trans Mongolië Express, het enige stuk van de reis dat we daadwerkelijk van tevoren hebben moeten boeken. Tevens het stuk waar we al heel lang naar uitkijken. Met Russisch en Chinees visum op zak konden we op het vliegtuig stappen naar Moskou. Hier konden we ook even rustig acclimatiseren, want omdat we de trein, met tussenstops, al hadden geboekt hoeven we dus nergens naar om te kijken de eerste weken. Een luxe, maar ook een beetje gek omdat we de laatste maanden alles op de bonnefooi en per dag hebben gedaan.
Een Russisch welkom
In Moskou aangekomen werden we dus opgewacht door Dimitri, de plaatselijke travelagent die ons zou ondersteunen in Moskou. Wat we al een beetje verwachtten van de Russen, Dimitri is een man van weinig woorden. ‘You get in the car, please’, ‘you smoke sigaret now’ zijn zo ongeveer de langste zinnen die hij gebruikte. Dimitri bracht ons naar de homestay waar we de komende twee nachten zouden verblijven. We werden opgewacht door Olga (ja, de namen zijn lekker Russisch), die in een appartementje vlakbij het centrum woont. Haar woonkamer omgetoverd tot gastenverblijf waar ze regelmatig toeristen ontvangt. Leuke manier om iemands manier van leven te zien en voor haar een manier om een extra zakcentje te verdienen. Wat wij allebei lastig vonden was dat je je toch een beetje bezwaard, en dus niet zo vrij, voelt omdat het haar huis is. En daarbij komt dat, omdat Russen niet zo spraakzaam zijn, niet echt duidelijk wordt wat er van ons verwacht wordt. Je bed en ontbijt staan netjes klaar, maar het voelt toch een beetje ongemakkelijk. Met de paar woorden Engels die ze sprak kon je ook niet echt een goed gesprek aanknopen… Wat aan de andere kant echter opviel, is hoe gastvrij en behulpzaam Russen zijn! Ik heb zelf om eerlijk te zijn altijd het beeld gehad van Russen als een stug, onvriendelijk volk, maar niets is minder waar. Hoewel de communicatie niet altijd even makkelijk is door de taalbarrière (daar komen grotendeels dus ook die korte, bijna gebiedende zinnen vandaan), willen de meeste Russen je juist helpen en je het naar de zin maken. Waar een Afrikaan nog weleens lijkt te denken ‘zoek het uit, ik versta je niet’, probeert een Rus met handen en voeten toch duidelijk te maken wat hij bedoelt of zoekt hij iemand voor je die wel Engels (of Duits) spreekt.
Pracht en praal
Waar Rusland ons ook direct verraste, was met Moskou. Wat een prachtige stad! Nou zijn we misschien wat weinig gewend de afgelopen maanden, omdat Afrika nou niet bepaald het toonbeeld is van mooie architectuur, maar waar we hier een wat grauwe plek hadden verwacht, kregen we een levendige, moderne en imposante stad te zien. Daarbij hadden we ook het geluk dat de lente net volop is begonnen en het heerlijk weer was die dagen.
We hebben twee dagen struinend door de stad doorgebracht. Aanvankelijk betekende dat een beetje dwalen en zoeken, want jeetje, dat Cyrillisch is onmogelijk te begrijpen! Heel fijn dat de reisgidsen de namen in het Latijnse alfabet noteren, maar daardoor is het niet meer te vergelijken met de Cyrillische namen die op de borden staan. Hoe kan ik nou weten dat de St Basil’s Cathedral hetzelfde is als Собор Василия Блаженного?! Goed, je snapt de moeilijkheid denk ik wel ;-) Uitdaging wel om te vinden waar je naar zoekt, en ook leuk om gewoon maar een beetje te zien wat je tegenkomt! Dat laatste is geen probleem in Moskou, want waar je ook loopt, overal is wel wat te zien. Hoewel de (recente) geschiedenis van Rusland dubieus te noemen is, en dit een reden is van de pompeuze en grootse architectuur in de stad, is het zeker indrukwekkend om te zien! Kerken, kathedralen, poorten, standbeelden, alles is groot en imposant. Het metronetwerk in Moskou is gelukkig wel duidelijk en overzichtelijk (als je het schrift op een gegeven moment een beetje herkent) en we konden dus makkelijk de hele stad doorkruizen om veel te zien.
Wat ook indrukwekkend is aan de Russische hoofdstad, vonden wij de mensen en hun voorkomen. In Rusland zijn aanzienlijk meer vrouwen dan mannen (waarom weet ik niet) en vrouwen doen dus zeer hun best om indruk te maken op het schaarse aantal mannen die beschikbaar zijn. Voor de single mannen dus zeker de moeite waard om eens naar Moskou te gaan ;-) Alles wordt uit de kast getrokken, van dure kleding tot make-up en sieraden, elke Russische vrouw loopt erbij alsof ze op het punt staat een drie-sterren restaurant binnen te lopen. Wat het beeld een beetje bederft is dat de gemiddelde Russische man niet om aan te zien is (wie neemt het hem kwalijk als je Miss Rusland op elke hoek van de straat kan vinden?). Erg leuk mensen kijken dus!
Victory Day
Een paar dagen voor we vertrokken hoorden we dat 9 mei een nationale feestdag is in Rusland. Die dag wordt de overwinning van de Sovjets op de Nazi’s in de 2e Wereldoorlog gevierd. Dit jaar zelfs nog groter dan anders, omdat dit het 70 jarig jubileum is. De hele stad stond in het teken van het ‘feest’, al weken ervoor en dus ook de dagen dat wij er waren. Aan de ene kant heel bijzonder, want alle gebouwen en plekken van betekenis zijn extra mooi aangekleed en verlicht.
De Russen zelf lopen rond met lintjes en hoedjes, of in complete outfits in legerkleuren. Het nationalisme spat er vanaf, bizar om te zien. Waar we in Nederland tijdens Koningsdag uit de gein oranje gekleed gaan, is het hier een zeer serieuze zaak. Voor ons had deze feestdag helaas ook een nadeel, omdat delen van de stad waren afgesloten voor publiek vanwege de politiek leiders die ontvangen werden in Moskou. Hierdoor konden we het Kremlin niet bezoeken, als ook het Rode Plein en een aantal andere gebouwen. Erg jammer, want dat is toch wel een van de redenen dat je Moskou bezoekt… Een goede reden om terug te gaan dus.
Op Victory Day zelf zouden wij ‘s avonds op de trein stappen. ‘s Ochtends hebben we in de homestay de processie op tv gekeken met Olga, die enthousiast alles probeerde te vertalen. Het is niet mogelijk om zonder uitnodiging aanwezig te zijn, en de meeste Russen hebben het daarom hun hele leven elk jaar op tv gevolgd. Wel bijzonder om op deze manier mee te maken. De processie zelf is wat je verwacht van de Russen, statig en trots.
De rest van de dag hebben we geprobeerd wat van de feestelijkheden mee te krijgen, wat nog niet zo makkelijk was, want de politie sloot gedurende dag schijnbaar willekeurig straten af om de drukte te spreiden. Om ergens te komen moesten we dus geluk hebben dat niet net die straat of metro uitgang dicht was, waardoor we een forse afstand om moesten lopen. Uiteindelijk zijn we in Gorky park beland, een groot park waar een aantal artiesten optraden. Zeer Russisch en ontzettend slecht, maar wel tof om te zien!
Vier dagen treinen
Na een paar leuke dagen Moskou, was het tijd om de trein in te stappen. Dimitri had ons in de ochtend al het station laten zien en uitgelegd hoe alles werkt met de tickets enzo (lastig om zelf achter te komen in het Russisch!) dus het opstappen ging makkelijk. In de trein hadden we een 4-persoonscoupé, met twee banken die je kan omklappen tot bed, en daarboven nog twee bedden. Beetje krap, maar comfortabel genoeg! We zaten in een coupé met een Amerikaans meisje, Cait, die een grote China-fan is en daar een tijdje zou gaan studeren. Verder een Russische man, Victor, die geen Engels sprak, maar heel lief was en zich als de vader van het stel gedroeg (helaas snurkte hij ook verschrikkelijk hard).
Wat je nou zoal doet die vier dagen in een trein? Vrij weinig haha! Lezen, slapen, uit het raam kijken, koffie en thee drinken, noodles en Russische snacks van het station eten, spelletje spelen, serie kijken. Heel relaxed dus! In elke wagon is een soort heet water ketel, waar je water kan pakken voor thee enzo, en elke paar uur stopt de trein voor ongeveer 20 minuten en kan je wat te eten halen. We hebben ons ook prima vermaakt met het zoeken van plekken waar we ‘stiekem’ konden roken. Roken is officieel verboden in de trein, maar iedere Rus rookt zo ongeveer dus er zijn altijd wel plekken waar het kan. Onze conducteur (provodnik) echter vond blijkbaar dat hij zich strikt aan de regels moest houden ten overstaan van toeristen, waardoor het in onze wagon niet zo makkelijk kon. Een Russische gezaghebber durf je niet tegen te spreken!
In de dagen in de trein zijn we van Moskou naar Irkutsk gereisd. Je gaat dan door vijf tijdzones heen, en hoewel we dachten dat zo’n langzame overgang makkelijker zou zijn dan een vlucht rechtstreeks, waren we allebei al flink gedesoriënteerd vanaf de tweede dag. Des te meer omdat alle tijden op de stations aangegeven worden in Moskou-tijd, waardoor je voor je gevoel om 1 uur ‘s nachts wakker wordt en het al licht wordt! Het landschap verandert deze eerste paar dagen nog niet echt, het is redelijk vlak met veel naaldbossen. Omdat de lente pas net is begonnen en het dus nog niet zo lang geleden is gaan dooien is er nog weinig begroeiing en is de natuur nog niet zo groen. Wel zie je dat per dag veranderen, veel sneller dan in Nederland!
Het Baikalmeer
Na vier dagen zijn we uitgestapt in Irkutsk, een stad midden in Siberië, vlakbij het Baikalmeer. Van daar werden we naar Listvyanka gebracht, een dorpje direct aan het meer. Het Baikalmeer is het diepste meer ter wereld (diepste punt is 1637 meter en het bevat bijna een vijfde deel van al het onbevroren zoet water van de wereld) en ontzettend mooi! Het water is super helder en blauw, je schijnt onder water tot wel 40 meter zicht te hebben, en aan de overkant kan je een berggebied zien met ijstoppen, prachtig.
Listvyanka is een schattig dorpje waar veel Russen tevens vakantie vieren in de zomer. Na onze jetlag weg geslapen te hebben konden we een beetje gaan verkennen in de twee dagen dat we daar bleven. We zijn naar een uitzichtpunt over het meer gewandeld en naar een museum gewijd het meer zelf en het (unieke) ecosysteem hier. Beetje lastig te volgen in het Russisch maar toch indrukwekkend. Verder langs het meer gestruind en de lokale vismarkt bezocht. Een vis die alleen hier voorkomt, omul, wordt hier in allerlei bereidingen verkocht (gerookt, gegrild) en is heel erg lekker! Vooral aan het strandje bij het meer, genietend van de lentezon en de Russen die er ook een middagje doorbrengen, gezellig!
Ook deze dagen hadden we weer geluk met het weer. Hoewel het ‘s nachts nog flink koud is, onder het vriespunt, is het overdag een fijne 25 graden. Dit grote verschil is wel kenmerkend voor deze periode, en merkten we ook in Moskou. Letterlijk twee weken voordat wij naar Rusland gingen lag overal nog sneeuw, en daar zag je bijvoorbeeld nog de resten van in Listvyanka op het uitzichtpunt, daar lag om sommige plekken nog ijs, heel bizar als je zonder jas rondloopt…
Na twee dagen werden we weer terug gebracht naar Irkutsk, waar we nog een dag konden doorbrengen voordat we weer op de trein zouden stappen. Irkutsk is een verrassend grote stad voor zo’n afgelegen gebied, en ook leuk om doorheen te struinen. Ook hier weer grootse kerken en kathedralen en een leuke markt met Russische producten. ‘s Avonds een drankje gedaan onder het genot van gerookt varkensoor (we gaan uiteraard gewoon weer verder met gekke dingen proeven). De Russische keuken is overigens niet heel veel anders dan de Nederlandse, vooral door de temperatuur denk ik. Met name varianten van aardappels, groenten en vlees en veel soepen.
De volgende dag werden we vroeg naar het treinstation in Irkutsk gebracht, waar we het volgende stuk met de trein zouden afleggen, op weg naar Mongolië! Deze eerste tien dagen in Rusland valt er echter al zoveel te vertellen en zoveel foto’s die we willen laten zien, dat ik het stuk over Mongolië nog even wil bewaren voor een volgend verhaal. We zullen je vast een klein voorproefje geven van waar we ons nu bevinden, zodat je kan zien hoe bijzonder ook Mongolië is!
Hopelijk gaat alles ook goed in Nederland, en kunnen jullie ook genieten van een lentezonnetje!
Liefs van ons